
زردی یا یرقان در شیرخواران
آیا جای نگرانی وجود دارد اگر نوزادم دچار یرقان شود؟
بیش از نیمی ازکودکان طبیعی و سالم در چند روز اول زندگی دچار تغییر رنگ زرد در پوستشان می شوند. اگرکودک شما نیز همین وضع را دارد، جای هیچ گونه نگرانی نیست؛ اما باید موضوع را با پزشکتان یاکارشناس بهداشت مرکز بهداشتی و درمانی در میان بگذارید، بویژه زمانیکه شکم یا پاهایکودک زرد باشد...
اگر نوزادتان با سن طبیعی حاملگی متولد شده است، احتمالا در عرض یک هفته گونه های او صورتی و زیبا خواهد شد. اگر زودتر از سن طبیعی به دنیا آمده باشد،کمی بیشتر طول میکشد تا پوست وی حالت قرمزی و گلگون مانند خود را بازیابد.
علت آن چیست؟
یرقان در نوزادان سالم بعلت افزایش میزان بیلی روبین خون ایجاد می شود. بیلی روبین یک ماده شیمیایی استکه حین تخریب گلبولهای قرمز خون تولید می شود. سطح این ماده در نوزادان بیشتر است، زیرا آنها دارای ظرفیت اضافه حمل اکسیژن توسط گلبولهای قرمز خون هستند وکبد نارس آنها نمی تواند بیلی روبین اضافه را متابولیزه (سوخت و ساز)کند. زمانیکه سطح بیلی روبین به بیشتر از حد طبیعی برسد، زردی یا یرقان از ناحیه سر به طرف گردن و سپس سینه پیشرفت میکند و در شرایط شدید نهایتا به انگشتان پاها هم می رسد. این حالتکه یرقان فیزیولوژیک نامیده می شود (بر خلاف نوع نادر و خطرناکتریکه توسط بیماریهایکبدی یا ناسازگاری خونی مادر ایجاد می شود) سبب هیچ نوع آسیبی در شیرخواران سالم و رسیده (سن طبیعی حاملگی) نخواهد شد.
شیوع زردی در نوزادان چقدر است؟
60 درصد نوزادان رسیده در روز دوم یا سوم تولد دچار یرقان می شوند. اغلب این حالت پس از یک هفته برطرف می شود.
80 درصد نوزادان نارس بین روزهای پنجم و هفتم پس از زایمان به این حالت دچار می شوند. بیماری ظرف دو ماه پس از تولد برطرف می شود.
چگونه یرقان درمان می شود؟
اگر به نظر می رسدکودکتان مبتلا به یرقان شده است، پزشکتان ممکن است تستهایی برای اندازه گیری سطح بیلی روبین خون و لزوم شروع درمان برای او انجام دهد. اگر نوزاد رسیده بدنیا آمده باشد و از سایر جهات سالم باشد، بیشتر پزشکان درمان را تا زمانیکه سطح بیلی روبین خون به بیش از 20 میلی گرم در دسی لیتر برسد شروع نمیکنند. از اوائل دهه 1970 تاکنون یرقان با فوتوتراپی درمان می شود، پدیده ایکه در آن نوزادان در معرض نور فلورسنت قرار می گیرند. این نور مولکولهای بیلیروبین اضافی را می شکند و دفع آنها را توسطکبد نوزاد تسهیل میکند.کودک بصورت بدون لباس معمولا برای یک یا دو روز زیر نور قرار می گیرد و چشمانش با یک ماسک محافظ بسته می شود.
اگر سطح بیلی روبینکودکتان نیازی به فوتوتراپی ندارد، می توانید با قرار دادن وی در معرض نور آفتاب در اوائل روز یا بعد از ظهر به اوکمککنید.
اگرکودکتان بیماریهای نادر ناسازگاری گروه خونی داشته باشد و مقدار بیلیروبین به مقادیر خطرناک برسد، ممکن است حتی نیاز به تعویض خون داشته باشد. تست خونی Rhکه در زمان تولد برای تشخیص ناسازگاری Rh انجام داده اید، شما را با دقت زیاد از احتمال وجود ناسازگاری خونی مادر وکودک آگاه میکند. برای پرهیز از این امر آمپول های ضد آنتی بادی D یا روگام به شما تزریق خواهد شد.
چگونه می توانم بگویم آیاکودکم یرقان دارد؟
افراد متخصص تست سریعی را برای تشخیص یرقان در منزل توصیه میکنند: در یک اتاق با روشنایی مناسب، فشار ملایمی را به سینهکودکتان واردکنید؛ اگر بعد از برداشتن فشار، رنگ زرد بر روی پوست مشاهده گردد، باید به پزشک خود مراجعهکنید. (این تکنیک برایکودکان با پوست ظریف بهتر عمل میکند؛ برای سایرکودکان به زردی موجود در سفیدی چشمها یا لثه ها توجهکنید.)
به یاد داشته باشیدکه یرقان یک وضعیت زودگذر استکه معمولا بدون هرگونه مداخله درمانی بهبود می یابد و هیچ گونه عوارض دراز مدت ندارد (بجز در موارد شدید). اگر هرگونه شکی دارید به پزشک خود مراجعهکنید تا مطمئن شوید اقدامات صحیح را برای بهبودکودک خود برداشته اید.
منبع:ninisite
ویرایش وتلخیص:آکاایران