آکاایران: چاقی، فیبروم رحمی، نازایی/فیبروم رحمی چیست؟

آکاایران: فیبروم های رحمی توده هایی هستند که معمولا در سنین باروری نمودار می شوند. هر چند این توده ها بی علامت هستند، اما گاهی باعث بروز عوارضی از قبیل خونریزی های رحمی، دردهای مزمن لگنی، دردهای همراه با قاعدگی و ناباروری می شوند...

 


ممکن است فیبروم رحم بدخیم شود؟


نه، فیبروم های رحمی شایع ترین تومورهای خوش خیم با منشاء عضله های صاف هستند. هر چند به ندرت ممکن است این تومورها بدخیم شوند، اما بررسی ژنتیکی بین فیبروم ها و سرطان رحم نشان داده اند این سرطان ها نتیجه تغییرات بدخیم در فیبروم ها نیستند و ماهیت بدخیم دارند.


دلایل پیدایش و شیوع فیبروم چیست؟


علت دقیق بروز فیبروم های رحمی ناشناخته است، اما عوامل متعددی در ایجاد آنها نقش دارند مانند هورمون ها، ژنتیک، فاکتورهای رشد و... احتمال ابتلا به فیبروم در بستگان درجه اول زنانی که فیبروم دارند، ۵/۲ برابر دیگران است. فیبروم ها بیشتر در سنین باروری ایجاد می شوند و در ۵۰ درصد زنان بالای ۳۵ سال، وجود فیبروم فاقد علامت است. فیبروم در دوران قبل از بلوغ بسیار به ندرت اتفاق می افتد و طی دوران بارداری، شایع می شود چون هر ۲ هورمون استروژن و پروژسترون در پیدایش و رشد و نمو فیبروم ها تاثیر دارند، پس وجود عواملی که تماس طولانی مدت با استروژن را در بدن افزایش می دهند، مثل چاقی شدید یا شروع قاعدگی زودرس، احتمال ظهور فیبروم ها را افزایش می دهد و عواملی که تماس با استروژن را متعادل می کند، مانند ورزش و تعداد بیشتر بارداری ها، نقش محافظت کننده دارند و مانع تشکیل آن می شوند. به نظرم شیوع چاقی و بی تحرکی را می توان علت شیوع فیبروم در خانم ها دانست.


درمان فیبروم های رحمی به سن بیمار، نزدیک یا دور بودن به سن یائسگی، علائم، ترجیح و تمایل بیمار برای فرزند داشتن و مهارت پزشک وابسته است. روش های مواجهه با فیبروم ممکن است به صورت تحت نظر گرفتن، درمان طبی، درمان جراحی و بستن شریان های فیبروم به روش آنژیوگرافی باشد. در مواردی که فیبروم علائمی برای بیمار ایجاد نکند و شرایط لازم را برای تحت نظر گرفتن داشته باشد طبق صلاحدید پزشک بیمار زیر نظر گرفته می شود و در این صورت پیگیری و معاینه های دوره ای برای اطمینان از رشد نکردن فیبروم، الزامی است. از درمان های طبی می توان آمپول های «دیفرلین» یا «دکاپپتیل» را نام برد که ماهیانه استفاده می شوند. این آمپول ها اگر ۶ ماه تزریق شوند، اندازه فیبروم تا ۳۰ درصد و اندازه کلی رحم تا ۳۵ درصد کاهش می یابد. هرچند پس از قطع درمان ممکن است اندازه رحم و فیبروم به حالت اولیه برگردد. ضمنا این دارو را نمی توان برای زمان طولانی استفاده کرد زیرا عوارضی مانند پوکی استخوان و یائسگی کاذب ایجاد می کند بنابراین از این درمان های طبی برای یک دوره کوتاه مدت با هدف خاص استفاده می شود؛ مثلا برای کوچک کردن اندازه فیبروم ها قبل از اینکه اقدام به جراحی شود یا برای اینکه فرصتی به بیمار داده شود تا کم خونی خود را قبل از جراحی جبران کند. همچنین گاهی برای بیمارانی که نزدیک دوران یائسگی هستند، از این داروها استفاده می شود.


آیا فیبروم های رحمی در بارداری تاثیر دارند؟


در درصدی از بیماران نازا، ممکن است فیبروم های رحمی به عنوان دلیلی برای ناباروری مطرح شوند، به خصوص محل قرارگرفتن فیبروم ها اگر زیر لایه مخاطی رحم باشد، باروری را کاهش و برداشتن آن باروری را افزایش می دهد.

 


از روی چه علامت هایی می توان به فیبروم شک کرد؟


بیشتر فیبروم های رحمی فاقد علامت هستند، اما گاهی علائمی بروز می کند مانند خونریزی های رحمی، دردهای مزمن لگنی، دردهای همراه با قاعدگی، درد در هنگام مقاربت یا احساس فشار در لگن و علائم سیستم ادراری که امکان دارد به دلیل اثر فشاری فیبروم روی سیستم ادراری مانند تکرر ادرار و انسداد نسبی یا کامل در مسیر تخلیه ادرار ایجاد شود. عارضه دیگری که شیوع کمتری دارد، شامل نازایی است.

 


درمان کدام فیبروم ها جراحی است؟


در مورد بیمارانی که نمی توان به دلیل بیماری های داخلی یا عوامل دیگر آنها را جراحی کرد نیز می توان این داروها را به کار برد. در مواردی که درمان های طبی پاسخگو نیست، از روش درمان جراحی استفاده می شود؛ مثلا وقتی خونریزی رحمی غیرطبیعی وجود دارد که به درمان های طبی پاسخ نمی دهد یا در مواردی که درد شکمی غیرقابل کنترل باشد یا وقتی علائم ادراری یا نازایی وجود دارد؛ همچنین زمانی که اندازه رحم بسیار بزرگ باشد و آثار فشاری ایجاد کرده است، درمان های جراحی انجام می شود.

بنفشه پورناجی

دکتر ابوطالب صارمی می‌گوید چاقی زنان، فیبروم را شایع‌تر می‌کند و آمار ناباروری را افزایش می‌دهد


گردآوری و تنظیم:گروه سلامت آکا ایران
.

منبع :