آکاایران: راه های ایجاد آرامش مطلوب روانی در نوجوانان و جوانان!

بی شک قول ارسطو (385ق.م) را همه قبول داریم که انسان دارای دو بعد جسمانی و روانی است و امروزه روانشناسان و عالمان بهداشت روانی بعد دیگری را هم بدان افزوده اند به نام بعد اجتماعی و این بعد در خانواده، مدرسه و اجتماع که در مراحل کودکی تا جوانی کامل می شود تا در فرد شخصیتی اجتماعی ایجاد شود و بتواند نیازهای خود و اطرافیان را تا حد معقول برآورده سازد. امروزه اهمیت بعد روانی و اجتماعی از بعد جسمانی نه تنها کمتر نیست، بلکه بیشتر هم می تواند باشد.شناسایی و پیشگیری بیماری های روانی از اهمیت ویژه ای برخوردار است.نوجوان سازگار و سلامت، از نظر شخصیتی و روانی فردی است که صفات و ویژگی های گوناگون او با یکدیگر در تعامل و ارتباط هستند. در عین حال که سازگاری کامل هم موجود نیست، سازگاری مطلوب قابل دسترسی است و عمدتاً زمانی اتفاق می افتد که بین آینده و جوان به خود می اندیشد با آنچه دیگران درباره او می اندیشند توافق و هماهنگی اصولی وجود داشته باشد.

معرفی برخی از مهم ترین راه ها:

الف) تفریح های سالم:بسیاری از نوجوانان تمایل دارند که اوقات فراغت خود را در گردش و تفریح سپری کنند و این امر نقش مهمی در توسعه سلامت روان دارد. اردوهای دانش آموزی مدارس، فرصتی ایجاد می کند که نوجوان انرژی خود را در جایی که به دلیل محدودیت های محیط مدرسه و منزل نمی تواند تخلیه کند، تخلیه کند. همچنین فرصت مناسبی برای کسب آرامش و رهایی از تنش ها و نگرانی زندگی روزانه است.

در تفریحات سالم فرد تا اندازه ای به خودشناسی و توانایی ها و محدودیت های فردی خود پی می برد و این مهم ترین اثر گردش است. این گردش می تواند نصف روز، یک روز یا بیشتر باشد.

ب) تقویت مطالعه:مطالعه مستمر و مداوم علاوه بر آن که موجب افزایش معلومات فرد می شود، به او آرامش ویژه ای می دهد. اگر مطالعه براساس نمره نباشد، اثرش بیشتر است. اگر دانش آموزان ما به مطالعه عادت کنند و مطالعه جزء برنامه های روزانه آنها قرار گیرد و با علاقه و تمایل شخص آمیخته باشد، قطعاً در ایجاد آرامش نقش مؤثری ایفا می کند. شخص با مطالعه مداوم و طولانی علاوه بر کتاب های درسی از سایر کتب روان شناسی، جامعه شناسی، فلسفه، دینی و کتاب های مذهبی می تواند اطلاعات لازم را کسب کند.

نتایج تحقیقات نشان داده است که میان میزان مطالعه فرد و میزان جرایم و فساد اجتماعی رابطه معکوس وجود دارد؛ یعنی هرچه میزان مطالعه بیشتر باشد، میزان جرم و فساد کمتر است.

ج) ورزش: همه ما دست کم یک بار این جمله را در زندگی خود شنیده ایم که عقل سالم در بدن سالم است.

بعضی از فواید ورزش

1ـ فعالیت و تلاش ورزشی فعالیت قلب و عروق و عضلات را افزایش می دهد و ضمن مصرف انرژی، موجب سوخت و ساز مواد غذایی و تنظیم دستگاه گردش خون می شود.

2ـ موجب کم شدن وزن و تناسب و زیبایی و شادابی می شود.

3ـ میزان فشار خون و قند در حد تعادل حفظ می شود.

4ـ قدرت اراده زیاد می شود و روحیه تعاون و همکاری و هماهنگی و کارگروهی را تقویت می کند.مدارس با انجام مسابقات مختلف ورزشی می توانند پاره ای از اوقات فراغت شاگردان را پر کنند تا بتوانند گام های محکمی را در رسیدن به اهداف بردارند. نتایج تحقیقات نشان می دهد که میزان افسردگی در میان جوانان ورزشکار بسیار کمتر از دیگران است.

د) یاد خداوند:انسان موجودی فقیر است که نیازمند اغنیا است. غنی ترین اغنیا خداوند متعال است. انسان برای جبران این فقر و ایجاد توازن در تلاش است و دست به هر کاری می زند تا تعادل ایجاد کند و چه وزنه ای محکم تر و سنگین تر از این که انسان با خداوند متعال در ارتباط باشد.

دلایل سازش نیافتگی نوجوان

سازش نیافتگی در نوجوانان معمولاً چندین علت دارد و دلایل مهمی که عمدتاً نیز محیطی است، آن را پدید می آورد. میزان اثرگذاری این عوامل بستگی زیادی به شخصیت نوجوان و دوران کودکی او دارد که از بین علل مختلف به چند علت اصلی می توان اشاره کرد:

1ـ برای سازگاری مطلوب نوجوانان باید نیازهای اساسی او برآورده شود. این نیازها عبارتند از امنیت، نیاز به عشق و علاقه، نیاز به همنشینی، نیاز به تنوع و گوناگونی و نیاز به رضایت از خود.

2ـ محیط: محیطی که جوان در آن زندگی می کند به خصوص محیط خانه، نقش مهمی در سازگاری و سازش نیافتگی او دارد.

3ـ محرک های هیجانی آسیب زا

ویژگی های سازگاری

سازگاری مطلوب قابل دسترسی است و عمدتاً زمانی اتفاق می افتد که در آن چه نوجوان درباره خود می اندیشد، توافق و هماهنگی وجود داشته باشد.

ویژگی های شخصیتی فرد سازگار و مطلوب عبارتند از:

1ـ فرد سازگار تمایل و توانایی مسئولیت پذیری متناسب با سن رشد خود را دارد.

2ـ فرد سازگار در فرصت ها و تجربه هایی که متناسب سن او باشد، با علاقه شرکت می کند.

3ـ فرد سازگار نقش های خویش را در زندگی مسئولانه ایفا می کند و موقعیت ها و تجربه های مربوط به نقش را ایفا می کند.

4ـ فرد سازگار مسائل و مشکلات زندگی خود را در کمال آرامش حل می کند.

5ـ فرد سازگار در هنگام تعارض و سر دو راهی قرار گرفتن سعی می کند بهترین راه را انتخاب کند.

6ـ فرد سازگار می تواند بر احساسات و هیجانات خود غالب شود و تصمیم منطقی بگیرد.

پیشنهادهای لازم:

1ـ باید فرهنگ مثبت اندیشی را به نوجوان آموخت.

2ـ بگذاریم فرزندان مان مشکلاتی را که در محدوده توانایی هایشان قرار دارد، خودشان حل کنند و کمتر متکی به بزرگسالان باشند.

3ـ روان هم مانند جسم احتیاج به رعایت بهداشت دارد. پس برای آرامش روان باید گاهی به روان شناس مراجعه شود.

4ـ باید به مسائل نوجوانان چه از نظر مادی و چه از نظر معنوی رسیدگی شود. زیرا هر دوی این عوامل در کنار هم باعث ایجاد مسائل بعدی می شوند.

مسعود جوانمردی، کارشناس ارشد تعلیم و تربیت

.

منبع :